نوع مقاله: مقاله کامل پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد

2 استاد گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد

3 استاد گروه علوم و صنایع غذایی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد

چکیده

در این پژوهش نانوکپسول‏‌های صمغ دانه قدومه شیرازی حاوی د-لیمونن به روش الکترواسپری تولید شد. به این منظور امولسیون د-لیمونن (10 و 20 درصد) در محلول آبی صمغ دانه قدومه شیرازی (05/5 درصد) تهیه گردید. ویژگی‏های امولسیون‌‏ها شامل خواص رئولوژیکی، کشش سطحی، هدایت الکتریکی و توزیع اندازه ذرات ارزیابی شد و ارتباط آن‏ها با مورفولوژی نانوکپسول‌‏ها بررسی گردید. نتایج نشان داد غلظت د-لیمونن بر هدایت الکتریکی و اندازه قطرات امولسیون بیشترین تأثیر را داشت. بر همین اساس، مورفولوژی و اندازه ذرات کپسول‏‌ها نیز تحت تأثیر غلظت لیمونن بود. تصاویر FE-SEM موفقیت روش الکترواسپری در تولید نانوکپسول‏‌های کروی، هموار و با توزیع اندازه ذرات یکنواخت را تأیید کردند. کارایی انکپسولاسیون بالا (بیش از 87 درصد) از دیگر مزایای روش مورد استفاده بود. آزمون‏های پایداری نشان دادند حداکثر افت د-لیمونن نانوپوشانی شده پس از سه ماه نگهداری، 11/67 درصد بود. در بررسی‌‏های رهایش طعم، آزادسازی سریع، کامل و تقریباً یکنواخت د-لیمونن به دلیل اندازه ذرات کوچک و یکنواخت نانوکپسول‌‏ها مشاهده شد. با بررسی کینتیکی رهایش مشاهده گردید مدل کورسمیر-پپاس از نظر ریاضی بهترین توصیف را برای رهایش لیمونن در دو محیط آب دیونیزه و بزاق مصنوعی فراهم آورد.

کلیدواژه‌ها