نوع مقاله : مقاله کامل پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، زیست‏‎‌فناوری مواد غذایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیار،گروه زیست‎‌فناوری مواد غذایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 استادیار، گروه مکانیزاسیون کشاورزی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

10.22101/JRIFST.2021.257952.1201

چکیده

امروزه یافتن آنتی‌اکسیدان‌های طبیعی با منشأ گیاهی مورد استقبال محققین قرار گرفته است. گیاه دارویی انزروت متعلق به خانواده بقولات است. در این پژوهش تلاش‎ شده است که تأثیر دو روش استخراج سیال فوق‌‎بحرانی و خیساندن با حلال متانول بر ترکیبات مؤثر عصارۀ صمغ بررسی و ضمن ارزیابی فعالیت آنتی‌اکسیدانی عصاره، همبستگی بین ترکیبات فنول و فعالیت آنتی‌اکسیدانی نیز ارزیابی شود. نتایج این پژوهش نشان داد که ترکیبات فنول و فلاونوئید کل عصارۀ استخراج‌‎شده به روش سیال فوق‌‎بحرانی افزایش غیرمعنی‌داری را نسبت به عصاره‌های حاصل از خیساندن داشته است (0/05<p )، بیشترین میزان فعالیت آنتی‌اکسیدانی با روش‌های، 2.2-دی‏‌فنیل-1-پیکریل‌هیدرازیل (DPPH)، 2-2- آزینو-بیس3-اتیل بنزوتیازلوین-6-سولفونیک اسید (ABST)، کاپراک (CUPRUC)، فسفومولیبدنم (PMB) و ظرفیت کاهش یون آهن (FRAP) در عصارۀ حاصل از استخراج با سیال فوق‌‎بحرانی مشاهده شد که این افزایش تنها برای DPPH، در مقایسه با خیساندن، تفاوت معنی‌دار نشان داده است (0/05≥p )، نتایج آزمون همبستگی نیز نشان داد که ضرایب برآوردشده بین فعالیت‌های آنتی‌اکسیدانی و محتوای فنولی عصارۀ صمغ انزروت به روش سیال فوق‌‏بحرانی در سطح 95 درصد معنی‌دار بوده است. با‎توجه‌‎به یافته‌های این پژوهش، صمغ انزروت حاوی ترکیبات فنول و فعالیت آنتی‌اکسیدانی قابل‌‎توجهی بوده است و استفاده از سیال فوق‌بحرانی در فشار 100 بار، دمای 35 درجۀ سانتی‌گراد و 30 دقیقه زمان، درمقایسه با روش خیساندن، علی‌‎رغم وجود ترکیبات فنولی و فعالیت آنتی‌‎اکسیدانی تفاوت معنی‌داری نشان نداده است که با‎توجه‌‎به هزینۀ بالای این روش، استفاده از روش خیساندن برای استخراج عصارۀ صمغ انزروت پیشنهاد می‌‎شود.

کلیدواژه‌ها

فرزا‌نه‌مقدم، ف.، سرگلزایی، ج.، و بلوریان، ش. (1398). استخراج ترکیبات فنولی میوه عناب با سیال فوق بحرانی کربن دی‌اکسید و بهینه‌سازی و اندازه گیری قدرت آنتی‌اکسیدانی آن. پژوهشهای علوم و صنایع غذایی ایران، 15(5)، 529-542. doi:https://doi.org/10.22067/ifstrj.v15i5.74636
مهدی‌نیا‌‌ لی‌چایی، ب.، اسماعیل‌زاده‌کناری، ر.، و دین‌پناه، غ. (1396). بهینه سازی استخراج عصاره گیاه متکا با روش های فراصوت و سیال فوق بحرانی و بررسی فعالیت ضد اکسایشی عصاره آن. علوم و صنایع غذایی ایران، 14(73)، 51-59.
میرزایی، ز.، و دهقان، غ. (1395). ارتباط بین تغییرات فعالیت آنتی‌اکسیدانی با مقادیر متفاوت ترکیبات فنولی. مجله مطالعات علوم پزشکی، 27(4)، 321-329.
نصرتی، ف.، فاخری، ب.، سلوکی، م.، مهدی‌نژاد، ن.، و ولی‌زاده، م. (1398). بررسی برخی خصوصیات فیتوشیمیایی گیاه دارویی انزروت (Astragalus fasciculifolius Boiss.) در رویشگاه‌های طبیعی جنوب استان سیستان و بلوچستان. تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران، 35(1)، 68-79. https://doi.org/10.22092/ijmapr.2019.121991.2327doi:
Al-Dhabi, N. A., Arasu, M. V., Park, C. H., & Park, S. U. (2014). Recent studies on rosmarinic acid and its biological and pharmacological activities. EXCLI journal, 13, 1192-1195. doi:https://doi.org/10.1016/j.profoo.2011.09.253
Apak, R., Güçlü, K., Özyürek, M., Esin Karademir, S., & Erçağ, E. (2006). The cupric ion reducing antioxidant capacity and polyphenolic content of some herbal teas. International journal of food sciences and nutrition, 57(5-6), 292-304. doi:https://doi.org/10.1080/09637480600798132
Arasu, M. V., Jung, M. W., Kim, D. H., Park, H. S., Ilavenil, S., Al-Dhabi, N. A., & Choi, K. C. (2015). Identification and phylogenetic characterization of novel Lactobacillus plantarum species and their metabolite profiles in grass silage. Annals of microbiology, 65(1), 15-25. doi:https://doi.org/10.1007/s13213-014-0830-2
Balachandran, C., Sangeetha, B., Duraipandiyan, V., Raj, M. K., Ignacimuthu, S., Al-Dhabi, N., . . . Arasu, M. V. (2014). A flavonoid isolated from Streptomyces sp.(ERINLG-4) induces apoptosis in human lung cancer A549 cells through p53 and cytochrome c release caspase dependant pathway. Chemico-Biological Interactions, 224, 24-35. doi:https://doi.org/10.1016/j.cbi.2014.09.019
Benabderrahim, M. A., Sarikurkcu, C., Elfalleh, W., & Ozer, M. S. (2019). Datura innoxia and Dipsacus laciniatus: Biological activity and phenolic composition. Biocatalysis and Agricultural Biotechnology, 19, 101163. doi:https://doi.org/10.1016/j.bcab.2019.101163
Capuzzo, A., Maffei, M. E., & Occhipinti, A. (2013). Supercritical fluid extraction of plant flavors and fragrances. Molecules, 18(6), 7194-7238. doi:https://doi.org/10.3390/molecules18067194
Cheung, L., Cheung, P. C., & Ooi, V. E. (2003). Antioxidant activity and total phenolics of edible mushroom extracts. Food chemistry, 81(2), 249-255. doi:https://doi.org/10.1016/S0308-8146(02)00419-3
Delfanian, M., Esmaeilzadeh Kenari, R., & Sahari, M. A. (2015). Antioxidative effect of loquat (Eriobotrya japonica Lindl.) fruit skin extract in soybean oil. Food Science & Nutrition, 3(1), 74-80. doi:https://doi.org/10.1002/fsn3.193
Escribano-Bailon, M. (2003). Polyphenol extraction from foods. In C. S.-B. Mike Saltmarsh, Gary Williamson (Ed.), Methods in polyphenol analysis.
Farzaneh Moghaddam, F., Sargolzaei, J., & Bolourian, S. (2019). Optimization of phenolic compounds extraction of Ziziphus Jujuba using supercritical fluid of carbon dioxide and measurement of its antioxidant activity. Iranian Journal Food Science and Technology Research, 15(5), 529-542. doi:https://doi.org/10.22067/ifstrj.v15i5.74636 (in Persian)
Ferrentino, G., Giampiccolo, S., Morozova, K., Haman, N., Spilimbergo, S., & Scampicchio, M. (2020). Supercritical fluid extraction of oils from apple seeds: Process optimization, chemical characterization and comparison with a conventional solvent extraction. Innovative Food Science & Emerging Technologies, 64, 102428. doi:https://doi.org/10.1016/j.ifset.2020.102428
Glišić, S. B., Mišić, D. R., Stamenić, M. D., Zizovic, I. T., Ašanin, R. M., & Skala, D. U. (2007). Supercritical carbon dioxide extraction of carrot fruit essential oil: Chemical composition and antimicrobial activity. Food chemistry, 105(1), 346-352. doi:https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2006.11.062
Herzi, N., Bouajila, J., Camy, S., Romdhane, M., & Condoret, J.-S. (2013). Comparison of different methods for extraction from Tetraclinis articulata: Yield, chemical composition and antioxidant activity. Food chemistry, 141(4), 3537-3545. doi:https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2013.06.065
Huang, C., Xu, D., Xia, Q., Wang, P., Rong, C., & Su, Y. (2012). Reversal of P‐glycoprotein‐mediated multidrug resistance of human hepatic cancer cells by Astragaloside II. Journal of Pharmacy and Pharmacology, 64(12), 1741-1750. doi:https://doi.org/10.1111/j.2042-7158.2012.01549.x
Huang, X., Wang, D., Hu, Y., Lu, Y., Guo, Z., Kong, X., & Sun, J. (2008). Effect of sulfated astragalus polysaccharide on cellular infectivity of infectious bursal disease virus. International Journal of Biological Macromolecules, 42(2), 166-171. doi:https://doi.org/10.1016/j.ijbiomac.2007.10.019
Jaradat, N., Adwan, L., K’aibni, S., Zaid, A. N., Shtaya, M. J., Shraim, N., & Assali, M. (2017). Variability of chemical compositions and antimicrobial and antioxidant activities of Ruta chalepensis leaf essential oils from three Palestinian regions. BioMed research international, 2017. doi:https://doi.org/10.1155/2017/2672689
Kim, S.-J., Rahman, M. M., Lee, M.-k., Seo, J. M., Arasu, M. V., Suzuki, T., . . . Shim, J.-h. (2014). Identification and quantification of volatile and phenolic compounds composition in Buckwheat Sprouts by GC/MS and HPLC. Asian Journal of Chemistry, 26(3), 777. doi:http://dx.doi.org/10.14233/ajchem.2014.15538
Kocak, M. S., Sarikurkcu, C., Cengiz, M., Kocak, S., Uren, M. C., & Tepe, B. (2016). Salvia cadmica: Phenolic composition and biological activity. Industrial Crops and Products, 85, 204-212. doi:https://doi.org/10.1016/j.indcrop.2016.03.015
Lee, S.-W., Seo, J. M., Lee, M.-K., Chun, J.-H., Antonisamy, P., Arasu, M. V., . . . Kim, S.-J. (2014). Influence of different LED lamps on the production of phenolic compounds in common and Tartary buckwheat sprouts. Industrial Crops and Products, 54, 320-326. doi:https://doi.org/10.1016/j.indcrop.2014.01.024
Li, X., Qu, L., Dong, Y., Han, L., Liu, E., Fang, S., . . . Wang, T. (2014). A review of recent research progress on the astragalus genus. Molecules, 19(11), 18850-18880. doi:https://doi.org/10.3390/molecules191118850
Lu, J., Chen, X., Zhang, Y., Xu, J., Zhang, L., Li, Z., . . . He, X. (2013). Astragalus polysaccharide induces anti-inflammatory effects dependent on AMPK activity in palmitate-treated RAW264. 7 cells. International journal of molecular medicine, 31(6), 1463-1470. doi:https://doi.org/10.3892/ijmm.2013.1335
Mehdinia lichaei, B., Esmaeilzadeh kenari, R., & Dinpanah, G. (2018). Optimization of extraction of Ferula persica plant extract using ultrasound and supercritical fluid methods and investigation antioxidant activity of its extract. Food Science and Technology, 14(73), 51-59.(in Persian)
Mirzaee, Z., & Dehghan, G. (2016). The relationship between the antioxidant activity with different amounts of phenolic compounds. Studies in Medical Sciences, 27(4), 321-329.  (in Persian)
Nosrati, F., Fakheri, B., Solouki, M., Mahdi Nezhad, N., & Valizadeh, M. (2019). Analysis of some phytochemical characteristics of Astragalus fasciculifolius Boiss. in natural habitats of South Sistan and Baluchistan Province, Iran. Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants Research, 35(1), 68-79. doi:https://doi.org/10.22092/ijmapr.2019.121991.2327 (in Persian)
Paes, J., Dotta, R., Barbero, G. F., & Martínez, J. (2014). Extraction of phenolic compounds and anthocyanins from blueberry (Vaccinium myrtillus L.) residues using supercritical CO2 and pressurized liquids. The Journal of Supercritical Fluids, 95, 8-16. doi:https://doi.org/10.1016/j.supflu.2014.07.025
Rice-Evans, C., Miller, N., & Paganga, G. (1997). Antioxidant properties of phenolic compounds. Trends in plant science, 2(4), 152-159. doi:https://doi.org/10.1016/S1360-1385(97)01018-2
Sarikurkcu, C., Sahinler, S. S., & Tepe, B. (2020). Astragalus gymnolobus, A. leporinus var. hirsutus, and A. onobrychis: Phytochemical analysis and biological activity. Industrial Crops and Products, 150, 112366. doi:https://doi.org/10.1016/j.indcrop.2020.112366
Singh, R., Sharma, S., & Sharma, V. (2015). Comparative and quantitative analysis of antioxidant and scavenging potential of Indigofera tinctoria Linn. extracts. Journal of integrative medicine, 13(4), 269-278. doi:https://doi.org/10.1016/S2095-4964(15)60183-2
Slinkard, K., & Singleton, V. L. (1977). Total phenol analysis: automation and comparison with manual methods. American journal of enology and viticulture, 28(1), 49-55.
Wang, L., & Weller, C. L. (2006). Recent advances in extraction of nutraceuticals from plants. Trends in Food Science & Technology, 17(6), 300-312. doi:https://doi.org/10.1016/j.tifs.2005.12.004
Weizhen, C., & Lahu, Y. (2011). Outline for British Pharmacopoeia 2011. Chin. Pharm. Aff, 9.
Xia, G.-H., Li, X.-H., Zhang, Z., & Jiang, Y.-h. (2021). Effects of fermentation treatments on Polygonatum odoratum flavones’ antioxidant activities. Saudi Journal of Biological Sciences, in Press. doi:https://doi.org/10.1016/j.sjbs.2021.01.026
Zengin, G., Sarikurkcu, C., Gunes, E., Uysal, A., Ceylan, R., Uysal, S., . . . Aktumsek, A. (2015). Two Ganoderma species: profiling of phenolic compounds by HPLC–DAD, antioxidant, antimicrobial and inhibitory activities on key enzymes linked to diabetes mellitus, Alzheimer's disease and skin disorders. Food & Function, 6(8), 2794-2802. doi:https://doi.org/10.1039/C5FO00665A